Co kupić na wypadek wojny? Lista zakupów do domu według MSWiA
Co kupić na wypadek wojny lub kryzysu: lista zapasów do domu według MSWiA i RCB, kolejność zakupów przy małym budżecie i czego nie kupować w panice.
Na wypadek wojny warto mieć w domu zapas na co najmniej 3 dni: wodę (minimum 3 litry na osobę na dobę), jedzenie gotowe do zjedzenia bez gotowania, leki i apteczkę, latarkę, radio na baterie lub na korbkę, naładowany powerbank, gotówkę w różnych nominałach, koce i ciepłe ubrania oraz źródło ciepła, które nie działa na prąd. Tak brzmi lista „Zapasy domowe na minimum 3 dni” z Poradnika bezpieczeństwa MSWiA. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa w poradniku Bądź gotowy! idzie dalej i zaleca zapasy na co najmniej 7 dni.
Ten tekst to lista zakupów do domu, czyli na sytuację, w której zostajesz u siebie, a nie działają sklepy, prąd, woda w kranie albo sieć komórkowa. To samo przygotowanie przyda się przy blackoucie, powodzi czy awarii wodociągu. Rzeczy, które zabierasz przy ewakuacji, opisujemy osobno w poradniku Plecak ewakuacyjny: co spakować.
Na ile dni robić zapasy na wojnę
Oficjalne źródła podają różne horyzonty i warto je znać:
| Źródło | Zalecany zapas | Woda |
|---|---|---|
| Poradnik bezpieczeństwa MSWiA / COI | minimum 3 dni | 3 l na osobę na dobę |
| RCB, poradnik Bądź gotowy! | minimum 7 dni | 14 l na osobę na tydzień |
| Strategia gotowości Komisji Europejskiej | minimum 72 godziny | nie podaje |
Rozsądnie jest zacząć od 3 dni, a potem rozbudowywać zapas w stronę tygodnia. Liczby z RCB i MSWiA różnią się, bo 14 litrów na tydzień to 2 litry na dobę, a MSWiA liczy 3 litry. Jeśli masz miejsce, licz według wyższej normy.
Lista rzeczy na wypadek wojny: co kupić do domu
Poniższe grupy odpowiadają kategoriom z Poradnika bezpieczeństwa MSWiA, uzupełnionym o wskazówki z poradnika RCB Bądź gotowy!. Zanim cokolwiek kupisz, sprawdź, co już masz: latarka, koce, stare ubrania czy część apteczki zwykle leżą w szafie.
Woda
- Woda butelkowana: minimum 3 litry na osobę na dobę. Dla czteroosobowej rodziny na 3 dni to 36 litrów.
- Filtr do wody albo tabletki do uzdatniania: na wypadek, gdyby zapas się skończył. Różnice opisujemy w poradniku Filtr do wody na kryzys.
- Pojemniki na wodę z kranu: czyste, przeznaczone do żywności, opisane datą. Przy pierwszej zapowiedzi awarii możesz je napełnić.
Ile dokładnie wody i jak ją przechowywać, liczymy w poradniku Zapas wody i jedzenia na kryzys.
Co kupić do jedzenia na wypadek wojny
MSWiA zaleca żywność gotową do spożycia, a RCB dodaje: produkty z długą datą ważności, które można zjeść na zimno, bez chłodzenia i bez gotowania. Przykłady z poradnika RCB to batony, konserwy, dania gotowe (bigos, klopsy, fasolka) i suche pieczywo.
- konserwy mięsne i rybne, gotowe dania w puszkach i słoikach,
- pieczywo chrupkie, sucharki, krakersy,
- orzechy, masło orzechowe, suszone owoce, batony,
- mleko UHT, płatki,
- jedzenie dla dzieci, osób na diecie i karma dla zwierząt (MSWiA przypomina o zapasie karmy, wody i leków dla zwierząt na kilka dni),
- otwieracz do puszek bez prądu.
Kupuj to, co jecie na co dzień. MSWiA radzi przeglądać zapasy raz na kilka miesięcy i sprawdzać terminy, a łatwiej rotować produkty, które i tak trafiają na talerz. Gotowy jadłospis i ilości na osobę znajdziesz w poradniku Jedzenie bez gotowania na kryzys.
Jeśli wolisz gotowe zapasy z długim terminem, zobacz żywność liofilizowaną i racje żywnościowe.
Energia i światło
- Latarka i czołówka z zapasem baterii.
- Baterie do wszystkich urządzeń, które na nie działają. RCB radzi zrobić listę takich urządzeń i dobrać do nich zestaw pasujących baterii.
- Naładowany powerbank, ładowarka i pasujące kable. Jakiej pojemności potrzebujesz, liczymy w poradniku Powerbank czy stacja zasilania na blackout.
- Świeczki do użytku domowego i zapalniczka (lista MSWiA). Nie zostawiaj płomienia bez nadzoru.
MSWiA w rozdziale o blackoucie radzi też rozważyć zakup agregatu prądotwórczego. To sprzęt dla domu jednorodzinnego: agregat spalinowy pracuje wyłącznie na zewnątrz, nigdy w mieszkaniu, garażu ani na balkonie.
Latarki, radia awaryjne i powerbanki zebraliśmy w dziale sprzęt na brak prądu w Sklepie Polskiego Prepersa.
Łączność
- Radio na baterie lub na korbkę. Gdy nie działa internet i telefonia, radio jest głównym źródłem komunikatów. Modele z dynamem porównujemy w poradniku Radio na korbkę.
- Naładowany telefon z zainstalowaną aplikacją Alert RCB lub RSO.
- Krótkofalówki albo CB radio: MSWiA wymienia je jako alternatywną łączność. Przydają się zwłaszcza w rodzinie mieszkającej blisko siebie.
Zapisz na kartce najważniejsze numery telefonów. Gdy telefon się rozładuje, nie odczytasz ich z kontaktów.
Apteczka i higiena
Lista MSWiA dla apteczki domowej:
- leki przyjmowane na stałe,
- przeciwbólowe, przeciwzapalne, przeciwwymiotne, przeciwbiegunkowe,
- gaza, bandaże, opatrunki na oparzenia, rękawiczki jednorazowe, środki antyseptyczne,
- opaska do tamowania krwotoków,
- termometr i nożyczki, maseczki FFP3, folia termiczna.
Leki na receptę to zwykle najtrudniejsza pozycja. Porozmawiaj z lekarzem o zapasie, nie gromadź leków na własną rękę ponad to, co przepisano. Jak skompletować całość krok po kroku, opisujemy w poradniku Apteczka domowa na czas kryzysu.
Higiena według MSWiA: papier toaletowy, chusteczki nawilżane, podpaski, pieluchy, środki dezynfekujące, worki na śmieci i wiadro z pokrywą. Wiadro z workiem posłuży jako prowizoryczna toaleta, gdy nie ma bieżącej wody.
Dokumenty i gotówka
- Gotówka w różnych nominałach. RCB ostrzega wprost: bankomaty mogą nie działać. Bez prądu nie zapłacisz też kartą.
- Dokumenty w jednym miejscu, najlepiej w wodoszczelnym etui: dowody tożsamości, akt własności mieszkania, dokumentacja medyczna, polisy. RCB radzi dodać pendrive ze skanami.
- Kopie zapasowe ważnych plików i dokumentów (zalecenie MSWiA).
Dokumenty trzymaj tak, żeby w razie ewakuacji przełożyć je do plecaka w minutę.
Ogrzewanie
- Koce, śpiwory i ciepła odzież dla każdego domownika.
- Alternatywne źródło ogrzewania, które nie działa na prąd. MSWiA podaje przykłady: piecyk gazowy lub olejowy, kominek.
- Czujka tlenku węgla (czadu). MSWiA zaleca montaż czujek dymu, czadu i gazu, a Państwowa Straż Pożarna przypomina, że czad jest bezwonny, bezbarwny i nie da się go wyczuć zmysłami.
- Taśmy, folie i zestawy do uszczelniania okien i drzwi (lista MSWiA).
Zasady bezpieczeństwa przy każdym urządzeniu, które coś spala: używaj go zgodnie z instrukcją producenta, nie zasłaniaj kratek wentylacyjnych i często wietrz pomieszczenie. Nigdy nie ogrzewaj mieszkania kuchenką gazową, grillem ani agregatem. Grill ogrodowy, o którym wspomina RCB jako o awaryjnym palenisku, służy tylko na zewnątrz.
Co trzeba kupić na wypadek wojny najpierw: kolejność przy małym budżecie
Nie musisz kupować wszystkiego naraz. Poniższa kolejność to nasza propozycja redakcyjna: zaczyna od rzeczy, bez których najszybciej robi się groźnie, i od tych najtańszych.
- Woda na 3 dni dla każdego domownika. Bez wody nie przetrwasz długo, a to najtańsza pozycja z listy.
- Leki przyjmowane na stałe. Zapas na minimum kilka dni, ustalony z lekarzem.
- Jedzenie na 3 dni, które jecie na co dzień, plus otwieracz do puszek. Dokupuj po kilka produktów przy zwykłych zakupach.
- Latarka i baterie. Często wystarczy sprawdzić tę, którą już masz.
- Gotówka. Nic nie kosztuje, wystarczy odłożyć kwotę na kilka dni podstawowych zakupów.
- Radio na baterie lub na korbkę. Twoje źródło komunikatów, gdy nie działa internet.
- Powerbank do telefonu.
- Apteczka i środki higieny, w tym worki na śmieci i wiadro z pokrywą.
- Koce i ciepła odzież, a w domu z piecem czy kominkiem: zapas opału i czujka czadu.
- Rozbudowa do 7 dni według zaleceń RCB, filtr do wody, krótkofalówki, a w domu jednorodzinnym ewentualnie agregat.
Odhaczaj pozycje po kolei. Postęp pokaże Ci nasza interaktywna checklista.
Czego nie kupować w panice
Gdy w wiadomościach robi się nerwowo, łatwo wydać dużo pieniędzy na rzeczy zbędne albo niebezpieczne. Tego unikaj:
- Jodku potasu na własną rękę. Państwo przygotowało tabletki i przekazało je do samorządów, które w razie potrzeby wydają je mieszkańcom. Endokrynolog na konferencji MSWiA podkreślał, że tabletkę przyjmuje się dopiero po sygnale służb, i ostrzegał przed przyjmowaniem jodu prewencyjnie.
- Agregatu do mieszkania w bloku. Nie uruchomisz go bezpiecznie ani w środku, ani na balkonie. Do telefonów i lampek wystarczą powerbanki.
- Piecyków i grilli do ogrzewania zamkniętych pomieszczeń. Ryzyko zatrucia czadem jest realne, a straż pożarna co sezon ostrzega przed takimi zatruciami.
- Kanistrów z paliwem do mieszkania. RCB mówi o rezerwie paliwa w kanistrze trzymanym w garażu. W mieszkaniu lepiej po prostu trzymać pełniejszy bak.
- Worków mąki, ryżu i makaronu na start. Bez prądu i gazu ich nie ugotujesz. Pierwsze dni to jedzenie gotowe do zjedzenia.
- Hurtowych ilości jedzenia, którego nie jecie. Bez rotacji zapas po roku zaczyna się przeterminowywać.
- Drogich gotowych zestawów bez sprawdzenia zawartości. Często dublują to, co masz w domu, a nie ma w nich Twoich leków ani dokumentów.
Pamiętaj też o dezinformacji. Poradniki MSWiA i RCB ostrzegają, żeby nie podsycać paniki i nie rozpowszechniać niesprawdzonych informacji. Wiadomości o „brakach w sklepach” sprawdzaj w oficjalnych kanałach, zanim pojedziesz na zakupy.
Co kupić na wypadek kryzysu, który nie jest wojną
Ta sama lista sprawdzi się przy każdym kryzysie, w którym przez kilka dni nie masz dostępu do prądu, wody lub sklepów. Przy długim braku prądu zajrzyj do poradnika Blackout: jak się przygotować, a jeśli mieszkasz w bloku, sprawdź, gdzie jest najbliższe miejsce schronienia na mapie schronów.
Zapas raz na kilka miesięcy przejrzyj: wymień wodę z kranu, zjedz produkty, którym kończy się termin, sprawdź baterie i naładuj powerbank. Wygodnie robić to przy zmianie czasu.
Linki oznaczone ↗ są partnerskie: jeśli coś kupisz, możemy dostać prowizję. Cena się dla Ciebie nie zmienia. Ceny z dnia publikacji, mogą się zmienić.
Najczęstsze pytania
Co kupić na wypadek wojny w pierwszej kolejności?
Wodę (minimum 3 litry na osobę na dobę), jedzenie gotowe do zjedzenia bez gotowania, leki przyjmowane na stałe, radio na baterie lub na korbkę, latarkę z bateriami, powerbank i gotówkę w różnych nominałach. To podstawa z Poradnika bezpieczeństwa MSWiA.
Ile wody trzymać w domu na wypadek wojny?
Poradnik bezpieczeństwa MSWiA zaleca minimum 3 litry na osobę na dobę i zapas na co najmniej 3 dni, czyli 9 litrów na osobę. Poradnik RCB Bądź gotowy! mówi o 14 litrach na osobę na tydzień bez bieżącej wody.
Na ile dni robić zapasy na wypadek kryzysu?
Na minimum 3 dni według MSWiA, co pokrywa się z unijnym celem 72 godzin samowystarczalności. RCB w poradniku Bądź gotowy! zaleca domowe zapasy na co najmniej 7 dni bez wody, prądu i dostępu do sklepów.
Czy kupić jodek potasu na wypadek wojny?
Nie ma takiej potrzeby. Tabletki jodku potasu państwo przekazało samorządom, a lekarze ostrzegają przed przyjmowaniem jodu profilaktycznie. Tabletkę przyjmuje się dopiero po komunikacie służb.
Czy gotówka przyda się na wypadek wojny?
Tak. MSWiA i RCB zalecają odłożyć gotówkę w różnych nominałach, bo bez prądu terminale płatnicze i bankomaty mogą nie działać.
Źródła
Poradnik ma charakter edukacyjny. W sytuacji zagrożenia stosuj się do komunikatów RCB, RSO i służb.